Lisans

JEO 269

Jeoistatistik (303)

 

Bu ders kapsamında Jeoloji Mühendisliği eğitiminde temel olacak bir şekilde; istatistiğe giriş, örnekleme yöntemleri ve kuralları, örnek dağılımları, teorik dağılımlar (binom-normal-poisson-khi kare), örnek dağımları ile teorik dağılımların karşılaştırılması ve yorumlanması, regresyon-korelasyon ve zaman serileri konuları üzerinde durulmakta ve ayrıca yukarıda verilen her bir konunun ayrı ayrı uygulamaları jeolojik veriler üzerinde yaptırılmaktadır.

JEO 353

Maden Yatakları (3 0 3)

Maden yatakları ile ilgili temel kavramlar. Maden yataklarının geometrik (iç-dış şekiller) ve yapı-doku özellikleri. Cevher-yan kayaç kaynak kayaç ilişkileri. Maden yatağı türleri ve sınıflandırılmaları. Maden yataklarının oluşum ortamları ve maden yatağı oluşumunu kontrol eden jeolojik süreçler (magmatik, sedimanter ve metamorfik).

 

JEO 354

Jeokimya (2 0 2)

Yapısal kimya. Kolloidler. Kimyasal bozunma. Major ve iz elemetlerin magmatik süreçlerindeki davranışları. Sedimanter ve metamorfik süreçlerde jeokimya.  yeryuvarları ve rezervuarlarının ( çekirdek, manto, kabuk, atmosfer, hidrosfer, miyosfer) bileşimi ve evrimi. İzotoplar.

JEO 355

Jeokimyasal Termodinamik (303)

Termodinamiğin birinci, ikinci  ve üçüncü yasası, entalpi, entropi, serbest enerji. Çözeltilerin termodinamiği. Faz diyagramları. Kısmi basınç ve aktivite diyagramları. Eh-pH diyagramları

JEO 462-25

Proje Çalışması

Jeoistatistik, maden yataklarının değerlendirilmesi, rezerv-tenör çalışmaları, kriging ve simülasyon teknikleri, uygulamalı jeokimyasal prospeksiyon çalışmalarına yönelik proje çalışmaları açılmaktadır.

JEO 474

Endüstriyel Hammadeler (202)

Endüstriyel kayaç ve minerallrin sınıflandırılması, jeolojik bulunuş şekilleri, özellikleri, kullanım alanları ve ekonomisi.

JEO 476

Metalik Maden Yatakları (303)

Metalik maden yataklarının tipleri, oluşum ortamları ve sınıflandırılmaları. Tip yatakların jeolojisi, oluşum modelleri ve rezerv-tenör dağılımları, tip yataklara Türkiye ve dünyadan örnekler.

JEO 477

Maden Yatakları Değerlendirme (132)

Maden yataklarının değerlendirilmesindeki temel kavramların tanımlanması; değerlendirme evreleri: arama-geliştirme-işletme (açık ve kapalı işletme hesapları, dekapaj hesapları); örnekleme: değişik yöntemlerle örnek alınması, örneklerin değerlendirilmesi; kaynak-rezerv-tenör kavramları; görünür-muhtemel-mümkün rezervler; kaynak-rezerv sınıflandırılmaları, dünyada ve ülkemizdeki kabul edilmiş sınıflamalar; rezerv hesaplama yöntemleri ve tenör dağılımının hesaplanması; üçgen yöntemi; poligon (kenar orta dikme ve açı ortay) yöntemi; kesit yöntemi; kesit blok yöntemi; mesafe ile ağırlıklandırma yöntemi; jeoistatistiksel yöntemlere giriş (variogram, model, kriging ve simülasyon kavramları); rezerv hesaplama yöntemlerinin hepsinin gerçek uygulamaları; yüzey ve kat haritalarının hazırlanması konuları ders kapsamında verilmektedir.

JEO 478-01

Uygulamalı Jeokimya  (223)

Uygulamalı Jeokimya dersinde, genel anlamda derekumu, toprak, kayaç, su ve bitkilerden alınan örneklerin element analizlerini ve analiz sonuçlarının  yüzeylenmemiş maden yataklarının aranmasında ve çevre kirliliğinde nasıl kullanılacağı ile ilgili konuların tartışılması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda aşağıda belirtilen konularda öğrencilere genel bilgiler verilecektir. Ders kapsamında konular, öğrencilere slayt/tepegöz gösterileri eşliğinde aktarılacak ve bazı konular bölümümüzde kurulu bulunan Kimya Laboratuvarlarında uygulamalı olarak yapılacaktır.

JEO 479

Kömür Jelojisi  (202)

Kömür Jeolojisi Dersi, aşağıda belirtilen konularda öğrencilere genel bilgiler vermeyi amaçlamaktadır. Ders kapsamında konular öğrencilere slayt/tepegöz/video gösterileri eşliğinde aktarılacak ve bazı konular bölümümüzde kurulu bulunan Kömür Laboratuvarında uygulamalı olarak yapılacaktır.   

1. Kömür Endüstrisinde Jeoloji: kömürün tanımı, kömür madenciliğinde ve kömür kullanımında jeoloji.

2. Dünya Kömür Endüstrisi: dünya kömür rezervleri ve dünya kömür ticareti.

3. Amerikan, İngiliz, Avrupa, Avustralya ve Diğer Ülkeler ile Ülkemizde Kömür Endüstrileri: jeolojik konumu, kömür rezervleri ve kömür üretimi.

4. Kömürün Kimyasal Analizi ve Sınıflandırması: örnek alımı, kaba kimyasal ve elementer analizler, diğer kimyasal analizler, iz element analizleri ile mekanik testler, değişik yöntemlere göre sınıflamalar.

5. Kömür Petrografisi: litotip, maseral ve mikrolitotip bileşimleri, yansıtma ölçümü.

6. Kömür Kullanımı: yakma, koklaştırma, sıvılaştırma ve briketleme.

7. Kömür Jeolojisi: kömür damarlarının jeolojik özellikleri, turba bataklıklarının jeolojik özellikleri, turba oluşum ortamları, turba oluşumunu etkileyen faktörler.

8. Kömür Sahalarının Araştırılması ve Bilgi Toplanması: yerüstü (açık ocak) ve yeraltı (kapalı) işletmelerinde jeolojik incelemeler, sondaj çalışmaları.

9. Kömür Hazırlama ve Pazara Sunumu.

10. Kömür ve Çevre: kömür kullanımının çevresel değerlendirmesi ve çevresel planlama.

JEO 480

Petrol Jeolojisi (303)

Hidrokarbonları (petrol-gaz ) oluşturan ilksel organik maddenin orijini ve korunumu. Petrol ve gazın fiziksel-kimyasal özellikleri, oluşumu,

göç koşulları. Hidrokabon hazne kayaçların özellikleri. Petrol kapanları. Arama yöntemleri. Dünyanın ve Türkiye’nin önemli petrol ve gaz

yatakları.

Yüksek Lisans

JEO 500

Seminer (2 0 0)

Öğrencinin bir konuda litaratür araştırması yaparak bilgi toplaması, konuyu 45 dakikalık bir süre zarfında sunarak, ilgili  soruları

yanıtlayabilmesi gerekmektedir.

JEO 503

Jeoistatiksel Modelleme Yöntemleri (223)

Yerbilimlerinin çeşitli dallarında elde edilen verileri matematiksel olarak modelleme, tek veya çok boyutlu varıogramlarını hesaplama ve

model parametrelerinin geçerliliğinin hesaplanması.

JEO 534

Kömür Petrografisi (223) 

Kömür oluşumu; Mikroskopik yapıları; Maseral grupları; Maseraller; Yansıtma ve kömürleşme derecesi; Kömür petrografisinin uygulama

alanları; Belirtilen konularla ilgili olarak mikroskop çalışmaları.

JEO 552

İzotopsal Jeolojiye Giriş (202)

İzotop ve izotopsal farklılaşma katsayısı; Sedimanter ortamlarda Karbon, oksijen ve kükürt izotopları.

JEO 553

İleri Jeokimya (303)

Ana ve iz elementlerin yer kabuğundaki dağılımı; Ana ve Bazı iz elementlerin derinlik ve yüzey jeokimyaları; Sedimanter ortamlarda çözelti

mineral dengeleri; Harker diyagramları.

JEO 554

İleri Uygulamalı Jeokimya (233)

Cevher Elementlerinin jeokimyasal dağılımlarının ilişkili jeokimyasal özelliklerinin ve jeokimyasal prospeksiyonda yararlanma şekillerinin

ayrıntılı olarak incelenmesi.

JEO 555

Cevher Mikroskopisi (132)

Opak minerallerin mikroskopta tanınmalarında yararlanılan özellikleri; Cevher mikroskopunun kullanılışı; Teorik bilgilerin

en yaygın cevher minerallerinde uygulanması; Parlatma yapımı.

JEO 556

Türkiye Maden Yatakları (233)

Türkiye'deki önemli maden provenslerinin jeolojisi; Bu provensler içindeki tip yatakların jenezi özellikleri ve ekonomik önemi.

JEO 558

Maden Yataklarında Özel Jenetik Bölümler (202)

Jenezleri tartışmalı, ilginç ve/veye bilinmeyen cevherlemelerden örnekler; Gözlem ve bulgular yardımıyla jeneze yönelik

değerlendirme ve yorumlama yeteneğinin geliştirilmesi.

JEO 559

İleri Yakıtlar Jeolojisi (233) 

Çok geniş kapsamlı petrol, kömür, bitümlü sist olan ve tez çalışmalarını ilgilendiren konularda öğrencilere genel ve özel bilgiler vermeyi

amaçlamaktadır.

JEO 572

Elektron Mikroskobisi Yöntemleri I (223)

Bu ders öğrencilere elektron mikroskobunu tanıtmak ve öğretmek içindir. Konular: Giriş Örnek Hazırlama ve Kaplama

Teknikleri, Elektron Tabancası, Elektron Lensleri, Elektron Detektörleri, Görüntü oluşumu, Görüntü Yorumlaması, Çözüm,

Fotograf ve Karanlık Oda Teknikleri.

JEO 575

Jeoistatistiksel Modelleme Yöntemleri

Variogram fonksiyonunun tanıtımı, variogramın özellikleri, izotropi ve anizotropi kavramları, cevherleşmelerdeki tenör ve rezerv dağılımının modellenmesi küresel, doğrusal, logaritmik, üssel modeller ile incelenmektedir. Ders kapsamında ayrıca, geliştirilen model parametrelerinin cevherleşmelere uygunluğunun geçerliliği de ayrıntılı olarak anlatılmaktadır.

JEO 575

İleri Jeoistatistik

Ders kapsamında anlatılan ana konular ve bunlara ilişkin alt başlıklar aşağıda sunulmaktadır:
Elementer İstatistik (İstatistiğe giriş - Frekans, dağılım tabloları ve grafikleri - Ortalama, mod, medyan, standart sapma, standart hata - Varyans, varyasyon katsayısı - Olasılık kavramı)
Dağılımlar (Normal dağılım ve test edilmesi, ilgili hipotezler-Binom dağılım ve test edilmesi, ilgili hipotezler-Poisson dağılımı ve test edilmesi, ilgili hipotezler-Khi-kare dağılımı ve test edilmesi, ilgili hipotezler-Üssel dağılım-Gamma dağılımı)
Korelasyon (Korelasyon katsayısı - Korelasyon katsayısının standart hatası - Önem kontrolü - İki korelasyon katsayısı arasındaki farkın önemi - Homojenlik kontrolü)
Regresyon (Regresyon katsayısı - Regresyon denklemi - Tekli / Çoklu regresyon)
Varyans Analizi (Tek yönlü varyans analizi - Çok yönlü varyans analizi)
Matrislere Giriş (Basit matris işlemleri ve yerbilimlerindeki uygulamaları) Ardışık Veri Analiz Tekniklerine Giriş (Markov Zincirleri - Variogram)
Harita Analizleri (Sistematik harita işlemleri - Ağırlıklı yöntemler kullanarak haritalama)

 

JEO 595

Hidrokarbon Kaynak Kayaçlarda Termal Olgunlaşma (223)

Hidrokarbon kaynak kayaçlardaki termal olgunlaşmaya ait teori ve kavramları açıklamak, orgonik olgunlaşma indeksi ve gömülme tarihçesi eğrilerini kullanarak sedimanter basenlerin termal tarihçesinin belirlenmesi ve bazı petrol bölgelerinde termal olgunlaşma çalışmalarının uygulanması.

JEO 596

Globel Basen Sınıflaması ve Petrol Oluşumları (303)

Temel tanımlar, kavramlar ve basen oluşum mekanizmalarının plaka tektoniği süreçleri açısından incelenmesi, dünya petrol basenlerinin petrol karakteristikleri açısından sınıflandırılması ile her bir basen tipinde petrol oluşumlarının incelenmesi

JEO 597

Plaka Tektoniği ve Maden Yatakları (303)

Plaka tektoniğinin maden yatakları açısından önemi ve maden yataklarının oluşum ortamlarının plaka tektoniğine göre sınıflandırılması. Bu ortamlardaki maden yataklarının tipleri, dağılımları ve ortamların maden yatağı potansiyelleri. Okyanus ortası sırtları, derin deniz havzaları, ada yayları dalma batma ve riftleşme zonlarındaki maden yataklarının oluşumlarını kontrol eden mağmatik, metamorfik, sedimentolojik ve hidrotermik olaylar. Dünya ve Türkiye'den plaka tektoniği açısından önemli maden yatakları ve maden yatağı provenslerinden örnekler.

Doktora

JEO 600

Seminer (202)

Öğrencinin bir konuda literatur araştırması yaparak bilgi toplaması, konuyu 45 dakikalık bir süre zarfında sunarak, ilgili soruları yanıtlayabilmesi gerekmektedir.

JEO 603

Jeoistatistiksel Kestirim Yöntemleriyle Rezerv-Tenör Dağılım Hesapları

Cevherleşmelerdeki rezerv-tenör hesaplamalarının: temel kriging, normal kriging, sabit olmayan kriging, eş-kriging, logaritmik kriging, ayrımsal kriging, indikatör kriging ve olasılık kriging yöntemleri ile teorik olarak ve ardından da ilgili yazımları kullanarak incelenmesi. 

JEO 613

Yerbilimlerinde Bilgisayar Kontrollü Simülasyon Yöntemleri

Simülasyonun tanıtımı, jeoistatistiksel simülasyon kavramı, koşulsuz ve koşullu simülasyon, anlatılan tekniklerin matematiksel temeli, cevherleşmelerdeki tenör dağılımlarının koşulsuz ve koşullu olarak simülasyonu, simülasyon yazılımının açıklanması ve gerçek arazi verilerine uygulanması.

JEO 617

Kömür Petrolojisi (3 0 3)

Petrolojik metotlar yardımıyla damar tanımlama, korelasyonu ve bazı jeolojik problemlerin çözümü; kömür hazırlama, karbonizasyon biriketleme ve sıvılaştırmada kömür petrolojisinin önemi; kömürleşme sırasında oluşan metan ve diğer gaz ürünler; kömür tabakalarında gaz depolama kapasitesi üzerine kömür bileşiminin (kömürleşme derecesi, petrografik bileşim ve mineral madde) etkisi; madencilik ve/veya kuyu üretimisırasında gazın sarbest kalması; kömüre dayalı metan arama metotları ve örnek çalışmalar.

JEO 626

Cevher ve Endütriyel Hammaddeler Kimyası (233) 

Cevher ve endüstriyel hammadde örneklerinin kimyasal analize hazırlama ve çözeltiye alma teknikleri; Standart cevher ve endüstriyel hammaddelerin kullanımı; Kimyasal analiz yöntemleri; Analitik uygulamalar.

JEO 627

Kil Mineralojisi  ve Jeolojisi I (243) 

Kil minerallerinin sınıflaması; Kaolinit, simektit ve mika grubu kil minerallerinin özellikleri; X-RD tanımları; Oluşumları ve sedimenter jeolojileri.

JEO 628

Kil Mineralojisi ve Jeolojisi II (2 4 3)

Klorit, poligorskit ve enterstratifiye kil minerallerinin özellikleri; X-RD tanımları, oluşumları ve sedimenter jeolojileri; Kil mineralojisinin jeoloji sorunlarına katkısı.

JEO 630

İleri X Işınları  Difraksiyonu (233) 

Kayaç, cevher ve endüstriyel hammaddeleri oluşturan mineral gruplarının X-Işınları toz difraksiyonu yöntemi ile incelenmesi; Öğrencilerin ilgi alanlarına ait mineraller üzerine uygulamalar.

JEO 652

Kararlı İzotop Jeokimyası (344)

Karbon izotopları ve organik jeokimya; Oksijen İzotopları ve magmatizma; Paleosıcaklık ölçümleri; Kükürt izotopları ve metalojeni.

JEO 653

Uygulamalı Jeokimya Modelleri (202)

Uygulamalı Jeokimyada en çok kullanılan anamoli türlerinin jeoloji, jeokimya, jeomorfoloji ve iklim gibi bölgesel faktörlerle ilişkili olarak oluşturdukları genel jeokimyasal modellerin incelenmesi.

JEO 654

Uygulamalı Jeokimya Değerlendirme Yöntemleri (243)

Jeokimyasal verilerin istatistiksel ve alansal dağılımlarının irdelenerek cevherleşme açısından değerlendirilmesi.

JEO 655

İleri Cevher Mikroskopisi (1 3 2)

Cevher minerallerinde yapı-doku türlerinin teorik ve mikroskopik tanıtılması ve jenetik yorumlar.

JEO 656

Katmanlı ve Katmancıl Cevher Yatakları (303)

Katmanlı ve katmancıl cevher yatakları jeolojisinin, özelliklerinin ve oluşumlarının dünyadaki ve Türkiye'deki tipik yataklardan örnekler vererek incelenmesi.

JEO 692

Denizel Kökenli Petrol Kaynak Kayaçları (202)

Organik maddece zengin denizel sedimanların sınıflandırılması, palinofasiyes özellikleri ve jeolojik zaman içerisindeki yayılımları, günümüz kıta kenarlarında organik sedimentasyon modeli ve bu kayaçların petrol aramalarındaki önemi.

JEO 693

Kıymetli Metaller ve Değerlendirilmeleri (303)

Kıymetli metallerin bulunuşları tip yatakları ve yan ürün olarak bulundukları yataklar. Kıymetli metal yataklarının jeolojik, mineralojik-petrografik özellikleri. Kıymetli metallerin jeokimyası, parajenetik özellikleri ve zenginleştirme yöntemleri.